ŻYDOWSKA ORGANIZACJA BOJOWA (ŻOB), została utworzona w końca października 1942 roku w gettcie warszawskim w wyniku połączenia Organizacji Bojowej, Bloku Antyfaszystowskiego, organizacji młodzieżowej Bundu, organizacji Cukunft i grup Akiba. Była to żydowska konspiracyjna organizacja wojskowa. Podlegała bezpośrednio Żydowskiemu Komitetowi Narodowemu (ŻKN). Komendantem ŻOB był Mordechaj Anielewicz ("Malachi").
    Liczyła kilkuset członków, szkoliła grupy bojowe (ponad 20 grup) i gromadziła broń, otrzymywaną głównie z zewnątrz od polskiego podziemia (AK, GL). Propagowano wśród ludności getta ideę oporu przeciw Niemcom. Budowano bunkry, które miały służyć do walki podczas powstania w getcie. Podejmowano również akcje bojowe, między innymi napad na kasę Rady Żydowskiej i bank getta, oraz akcje likwidowania zdrajców i szpiclów. Przygotowywano plany ucieczki Żydów do Puszczy Kampinoskiej.

W styczniu 1943 roku grupy bojowe Żydowskiej Organizacji Bojowej uczestniczyły w walkach z Niemcami w getcie warszawskim. Następnie uczestniczyli w walkach powstania w getcie, w kwietniu 1943 roku. W powstaniu zginęła większość członków Żydowskiej Organizacji Bojowej. Nieliczni ocaleni przedostali się do polskiej partyzantki AK, a inni ukrywali się u chłopów i w bunkrach leśnych.

Jedna grupa bojowa Żydowskiej Organizacji Bojowej uczestniczyła w walkach powstania warszawskiego.